Poradniki

Udostępnij na:

Spis Poradników

  1. PORADNIK NA WYPADEK ZAGROŻENIA RADIOLOGICZNEGO (PROMIENIOTWÓRCZEGO)

  2. PORADNIK NA WYPADEK AWARII (WYPADKU) Z TOKSYCZNYMI ŚRODKAMI PRZEMYSŁOWYMI (TSP)

  3. PORADNIK NA WYPADEK ZAGROŻENIA POWODZIOWEGO

PORADNIK NA WYPADEK ZAGROŻENIA RADIOLOGICZNEGO (PROMIENIOTWÓRCZEGO) – powrót do góry

Po usłyszeniu komunikatu o zagrożeniu opadem promieniotwórczym (skażeniu promieniotwórczym) należy działać szybko, ale rozważnie i bez paniki!.

Służby Awaryjne Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki czuwają nad sytuacją radiacyjną w kraju i poza jego granicami!

W razie zajścia zdarzenia radiacyjnego w Polsce – w tym wykrycia substancji promieniotwórczych nieznanego pochodzenia, należy kontaktować się z Centrum ds. Zdarzeń Radiacyjnych Państwowej Agencji Atomistyki tel. 022-94-30, fax 022-695-98-55. e-mail: cezar@paa.gov.pl
W razie zagrożenia radiacyjnego należy nasłuchiwać komunikatów radiowych i telewizyjnych nadawanych przez uprawnione do tego służby lub organy administracji publicznej.

Niezbędne może się okazać np.

    • zamknięcie okien i wyłączenie klimatyzacji;
    • sprawdzenie uszczelnienia okien, drzwi, kratek wentylacyjnych oraz wszelkich szpar i szczelin, jeśli nie ma uszczelnień zrób to za pomocą mokrej tkaniny; zawiadomienie o komunikacie sąsiadów (mogą o tym nie wiedzieć);
    • zgromadzenie w pojemnikach odpowiedniego zapasu pitnej wody, żywności oraz worki plastikowe na odpadki;
    • unikanie przebywania poza pomieszczeniami /na otwartym powietrzu/, używanie masek filtracyjnych w razie pobytu poza pomieszczeniami;
    • przyjęcie dawki jodu stabilnego dla zablokowania tarczycy /płyn Lugola/ w ramach zorganizowanej akcji w skali państwa;
    • ograniczenie picia mleka i spożywania warzyw świeżych oraz grzybów;
    • przetrzymywanie zwierząt hodowlanych w pomieszczeniach zamkniętych i przystosowanych do ich pobytu z karmieniem włącznie;
    • wykonanie innych działań zaleconych przez służby medyczne lub ratownicze w zależności od rozwoju sytuacji skażeń w konkretnym miejscu.

Są trzy czynniki, które minimalizują oddziaływanie promieniowania na twój organizm:

    1. odległość – im większa tym mniejsza dawka napromieniowania;
    2. osłona – im bardziej gęste i ciężkie materiały tym lepiej;
    3. czas – w większości przypadków natężenie promieniowania szybko maleje, ograniczenie czasu przebywania w zasięgu promieniowania zmniejszy się wielkość pochłoniętej dawki promieniowania.

PORADNIK NA WYPADEK AWARII (WYPADKU) Z TOKSYCZNYMI ŚRODKAMI PRZEMYSŁOWYMI (TSP) – powrót do góry

Po usłyszeniu komunikatu o skażeniu chemicznym (w tym TSP) należy działać szybko, ale rozważnie i bez paniki!.
Poniżej przedstawiamy kilka podstawowych zasad bezpieczeństwa podczas zetknięcia się z TSP (środkami chemicznymi).

Najczęstszą przyczyną uwolnień niebezpiecznych środków chemicznych są:

    • awarie i katastrofy w obiektach przemysłowych,
    • wypadki cystern kolejowych lub samochodowych,
    • rozszczelnienia rurociągów przemysłowych,
    • katastrofy morskich tankowców.

Pojazdy samochodowe (cysterny kolejowe) przewożące substancje niebezpieczne powinny być oznakowane pomarańczowymi prostokątnymi tablicami z czarnymi cyframi określającymi rodzaj niebezpiecznej substancji według międzynarodowych oznaczeń, umieszczonymi z tyłu i z przodu pojazdu (na bocznych płaszczyznach cysterny).

Jeśli usłyszałeś komunikat alarmowy lub znalazłeś się w strefie zagrożenia natychmiast:

    • oddal się z rejonu zagrożenia prostopadle do kierunku wiatru;
    • pomóż ewakuować chorych, poszkodowanych, osoby starsze ze skażonego terenu;
    • zamknij szczelnie drzwi, okna, otwory wentylacyjne i inne, wykonaj dodatkowe uszczelnienia przez rozłożenie wilgotnych tkanin na parapetach;
    • wygaś paleniska i inne źródła otwartego ognia oraz zamknij przewody kominowe;
    • jeśli jesteś w samochodzie zamknij okna, wyłącz wentylację, staraj się jak najszybciej opuścić strefę skażenia;
    • schroń się w budynkach mieszkalnych /użyteczności publicznej/ i zastosuj się do poniższych zaleceń:
      • – nie chroń się w piwnicach, suterenach i wszelkich innych pomieszczeniach poniżej powierzchni ziemi, gdy masz pewność, że nastąpił wyciek chloru;
      • – nie chroń się na wyższych kondygnacjach budynków, gdy nastąpił wyciek amoniaku;

Chroń swoje drogi oddechowe, w tym celu wykonaj filtr ochronny (maskę tkaninową) z dostępnych ci materiałów (zwilżona w wodzie lub wodnym roztworze sody oczyszczona chusteczka, szalik, ręcznik) i osłoń nim drogi oddechowe, natomiast oczy osłoń okularami ochronnymi;

Jeśli jest dostęp do telefonu nawiąż kontakt z najbliższą jednostką straży pożarnej, policji, pogotowia i przekaż informację o sytuacji,
Nie spożywaj żywności i płynów, które mogły ulec skażeniu;

Jeżeli uległeś skażeniu, to po wyjściu z terenu skażonego:

    • zdejmij skażoną odzież;
    • skażoną skórę zmywaj obficie bieżącą wodą;
    • oczy należy płukać przy odwiniętych powiekach dużą ilością wody przez około
    • 15 minut;
    • zgłoś się do lekarza.

PORADNIK NA WYPADEK ZAGROŻENIA POWODZIOWEGO – powrót do góry

Nikt nie potrafi przewidzieć kiedy pojawi się Wielka Woda. Pomimo ciągłych wysiłków kolejne powodzie powiększają listę ludzkich tragedii i strat materialnych. Każda powódź jest zaskoczeniem, wciąż duże opady i roztopy wywołują niepokój wśród ludzi.

Czy jesteśmy przygotowani ?!
Np. pomagając przy zabezpieczeniu wałów przeciwpowodziowych zwiększasz bezpieczeństwo swoje, rodziny i mienia.

DEFINICJE

    1. Pogotowie przeciwpowodziowe – wprowadza się, gdy poziom wody w rzece wzrasta do poziomu ostrzegawczego i nadal się podnosi.
    2. Alarm powodziowy – ogłasza się (z uwzględnieniem warunków lokalnych), gdy poziom wody w rzece osiągnie stan alarmowy a prognoza hydrologiczna przewiduje dalszy przybór wód.

SYGNAŁY ALARMOWE I ZASADY SYGNALIZACJI ( www.kgpsp.gov.pl poradnik przeciwpowodziowy 2005)

    • Flaga koloru białego:
      • potrzeba ewakuacji /oznacza, że chcesz opuścić miejsce, w którym jesteś/
    • Flaga koloru niebieskiego:
      • potrzeba pomocy medycznej /prosisz o lekarza lub inną formę pomocy medycznej/
    • Flaga koloru czerwonego:
      •  potrzeba wody i żywności /prosisz o jedzenie i wodę/

Sposób postepowania w przypadku zagrożenia powodziowego
W przypadku ostrzeżenia o zagrożeniu powodziowym:

    • jeżeli sytuacja zmusiła cię do pozostania w domu, przenieś wartościowe rzeczy na górne kondygnacje budynku,
    • ubezpiecz siebie, rodzinę oraz swój majątek w razie kataklizmu, pomoże ci to chociaż finansowo,
    • jeśli możesz – odeślij dzieci i osoby starsze w bezpieczne miejsce, np. do rodziny, znajomych,
    • nie opieraj worków z piaskiem bezpośrednio o zewnętrzne ściany budynków, nasiąknięte worki powodują dodatkowe obciążenie konstrukcji domu,
    • sprawdź wysokość położenia swojego domu, oraz dowiedz się jaki jest stan zabezpieczenia, urządzeń hydrotechnicznych i kiedy może nastąpić niebezpieczeństwo ich uszkodzenia, wiedza ta jest potrzebna przy ocenie ryzyka,
    • po ostrzeżeniu, że spodziewana jest duża powódź, zapewnij swobodny wlew wód powodziowych do piwnicy twego domu lub sam wypełnij ją czystą wodą. Unikniesz w ten sposób zagrożenia uszkodzenia fundamentów domu przez ciśnienie napierających wód powodziowych,
    • przygotuj się do ewakuacji,
    • naucz najbliższych członków rodziny jak odłączać źródła energii, gazu i wody,
    • dzieciom i osobom z ograniczoną świadomością należy przymocować w widocznym miejscu kartkę z imieniem (identyfikator), nazwiskiem oraz miejscem zamieszkania,
    • przez cały czas słuchaj podawanych przez lokalną rozgłośnię radiową („Radio Bartoszyce”) komunikatów o zagrożeniu i sposobach postępowania,
    • dowiedz się od władz lokalnych o zastępcze miejsca zakwaterowania dla siebie i swojej rodziny, o miejsca ewakuacji zwierząt oraz drogi ewakuacyjne i środki transportu, jeśli nie posiadasz własnych,
    • ustal sposoby kontaktowania się z rodziną,
    • usuń środki, które mogłyby stać się źródłem skażenia – pestycydy i wszystkie chemikalia z piwnic, garaży i zabudowań gospodarczych,
    • zgromadź w domu niezbędną ilość nie psującej się żywności oraz wody pitnej, przynajmniej 2 litry na dzień na osobę,
    • przenieś na górne kondygnacje miejsca sypialne,
    • zapewnij sobie odpowiednią ilość źródeł światła – latarki, świece, zapasowe baterie do radia i latarek,
    • zapewnij wszystkim domownikom odpowiednią odzież i obuwie (kalosze), rękawice gumowe a dla małych dzieci wystarczającą ilość pieluszek jednorazowych,
    • zwracaj uwagę na zdrowie i bezpieczeństwo swoje i twojej rodziny,
    • zapewnij środki czystości, środki owadobójcze m.in. lep na muchy,
    • zapewnij zestaw apteczny pierwszej pomocy (apteczka samochodowa),
    • zapewnij turystyczne butle gazowe z minimum pięciodniowym zapasem,
    • jeżeli masz sprzęt pływający (pontony, łodzie), utrzymaj go w sprawności i używaj go wyłącznie podczas zagrożenia życia – prąd wody może porwać sprzęt wraz z osobami,
    • nie chodź po obszarach zalanych, fala o głębokości kilkunastu centymetrów może przewrócić i porwać dorosłego człowieka,
    • jeżeli musisz przejść przez zalany obszar, użyj tyczki do badania gruntu przed sobą, do przejścia wybieraj miejsca bez prądu powodziowego,
    • jeżeli zostałeś wytypowany do pomocy w pracach przeciwpowodziowych – POMAGAJ – od tego też zależy bezpieczeństwo twojego gospodarstwa,
    • zwolnij z uwięzi zwierzęta, jeżeli masz możliwości wyprowadź lub wywieź je w bezpieczne miejsce, wskazane przez władze,
    • zapewnij zwierzętom paszę na co najmniej dwie, trzy doby,
    • poznaj drogi ewakuacyjne i zapoznaj z nimi swoich najbliższych sąsiadów,
    • podczas powodzi dostosuj się do poleceń osób prowadzących akcję ratowniczą,
    • w razie ewakuacji zabierz ze sobą najcenniejsze rzeczy, dokumenty, odzież i produkty żywnościowe na dwa, trzy dni,
    • pamiętaj o sąsiadach, którzy mogą potrzebować specjalnej pomocy przy małych dzieciach, starszych osobach oraz niepełnosprawnych,
    • wyłącz odbiorniki energii (prąd, gaz) i wodę,
    • nie dotykaj urządzeń elektrycznych jeśli nie znajdują się w suchych miejscach i nie stoisz na suchym nie przewodzącym podłożu w gumowych butach i gumowych rękawiczkach,
    • zamknij mieszkanie.

Jeżeli możliwa jest ewakuacja samochodem to zabierz ze sobą:

    • trwałą żywność oraz napoje (najlepiej nie gazowaną wodę mineralną lub źródlaną)
    • koce, śpiwory,
    • apteczkę,
    • łopatę i łańcuchy na koła,
    • pełny bak paliwa (stacje benzynowe mogą być nieczynne),
    • nie jedź drogą, która jest pod wodą, droga i mosty mogą być podmyte,
    • gdy samochód utknie w obszarze zagrożonym powodzią, opuść go natychmiast, poziom wody może się szybko podnieść a fala powodziowa może go porwać wraz z pasażerami.

Najwazniejsze zasady odżywiania i przechowywania żywności:

    • w pierwszej kolejności zużyj nietrwałą żywność,
    • spożywaj przynajmniej jeden pożywny posiłek w ciągu dnia,
    • spożywaj duże ilości płynów,
    • zgromadź odpowiednie ilości żywności w puszkach i opakowaną hermetycznie,
    • żywność przechowuj w suchych i chłodnych miejscach,
    • chleb zamykaj szczelnie w opakowaniach hermetycznych.

Przygotowanie ludzi starszych, chorych i niepełnosporawnych

    • przygotować odpowiednią ilość leków, okulary, laski, poduszki, szyny, rzeczy niezbędne dla psów przewodników, dodatkowe ubrania, aparaty słuchowe dla nie słyszących.
    • jeśli możesz – wykonaj część powyższych czynności już dzisiaj – później możesz nie zdążyć!

Pierwsze ustalenia po powodzi 

    • sprawdź czy nie ma uszkodzeń konstrukcji budynku mieszkalnego,
    • zakręć zewnętrzne zawory gazowe,
    • wywietrz mieszkanie, aby usunąć przykre zapachy lub ulatniający się gaz,
    • nie używaj otwartego ognia,
    • nie włączaj zasilania, wstępnie sprawdź czy nie ma jakichkolwiek uszkodzeń instalacji elektrycznej, dla pewności niech sprawdzi to wykwalifikowany elektryk,
    • zasłoń wybite okna i otwory w dachu lub ścianach, aby zabezpieczyć dom przed dodatkowymi zniszczeniami spowodowanymi warunkami pogodowymi,
    • wyrzuć jedzenie i leki, które miały kontakt z wodami powodzi,
    • gotuj wodę przynajmniej przez 10 minut,
    • wynoś systematycznie meble i ubrania w celu ich osuszenia,
    • szybkie wypompowywanie wody z piwnic może spowodować uszkodzenie konstrukcji, należy wypompowywać ok. 1/3 objętości na dzień,
    • nie używaj w gospodarstwie domowym wód gruntowych, mogą być skażone,
    • jak najdłużej pozostań poza zasięgiem wód powodziowych, gdyż mogą być skażone ściekami, bakteriami chorobotwórczymi.